Burzyć czy remontować. Rada osiedla Krze wnioskuje o wskrzeszenie budynku w centrum.

Na skrzyżowaniu ulicy Lipcowej i Grunwaldzkiej w Krzu odlat straszy pustostan. Rada osiedla Krze i Stowarzyszenie „Gwarek” proszą o ratunek dla tej historycznej nieruchomości. Gmina ma jednak inny plan, wskazując na nieopłacalność remontu. 

REKLAMA

Dziś budynek wzniesiony w 1910 roku przez rodzinę Potockich jest w procesie degradacji. Pęknięcie rury wodociągowej przed laty, zamiast stać się impulsem do naprawy, to doprowadzilo do wycofania z budynku wszystkich funkcji. Zniknęła filia biblioteki, zamknięto sklep, a cztery lokale mieszkalne opustoszały.

Ekonomia kontra historia.

Stanowisko Urzędu, prezentowane przez radnego Wojciecha Hajduka, jest jasne. Budynek jest zniszczony w 75 procentach. Ekspertyzy techniczne są bezlitosne a obiekt nadaje się do wyburzenia, a jedynym sensownym ekonomicznie rozwiązaniem wydaje się sprzedaż działki wraz z ruiną. – Posiadamy analizę techniczną, z której jasno wynika, że remont jest nieopłacalny – argumentował podczas dzisiejszej komisji rozwoju radny Hajduk, dodając, że decyzja o wycofaniu funkcji użytkowych nie wzięła się znikąd, lecz wynikała ze skali zniszczeń.

Z taką optyką nie zgadzają się przedstawiciele Rady Osiedla Krze oraz Stowarzyszenia „Gwarek”. Dla nich to nie tylko cegły, ale kawał historii. Przewodnicząca stowarzyszenia, Krystyna Jędrysik, od ośmiu lat walczy o zabezpieczenie nieruchomości. Zwraca uwagę, że w tej samej ekspertyzie, na którą powołuje się gmina, istnieje furtka jakim jest warunkowy gruntowny remont, jeśli przemawiają za tym względy historyczne lub kulturowe.

A te zdaniem przedstawicieli osiedla są niebagatelne. Chcą, by odnowiony budynek stał się miejscem pamięci Henryka Uziembło – wybitnego pejzażysty urodzonego w Krzu, kronikarza Legionów Polskich i artysty, który odpowiadał za oprawę Zaślubin Polski z Morzem w 1920 roku.

Bezdomna Rada Osiedla.

Argumenty sentymentalne to jednak nie wszystko. Osiedle Krze boryka się z brakiem własnej przestrzeni. Od 2025 roku Rada Osiedla nie ma swojej siedziby i musi dzielić biuro na terenie osiedla Górka. – Sołectwa mają swoje miejsca, inne osiedla również, a nasze jest pominięte – punktuje Krystyna Jędrysik.

Plan mieszkańców jest konkretny. W odnowionym budynku miałoby znaleźć się biuro rady, przestrzeń dla seniorów po byej filii bibliotecznej i organizacji pozarządowych, a także lokal na wynajem i mieskania które generowałyby zysk dla miasta. Agnieszka Mitka zwraca uwagę, że w dłuższej perspektywie budynek mógłby na siebie zarabiać, zamiast być tylko kosztem.

Zróbcie to sami?

Podczas dyskusji padła propozycja ze strony radnego Grzegorza Dudy, by stowarzyszenie przejęło budynek w użyczenie i wyremontowało go własnym sumptem. Jako przykład podała Magdalena Pagacz, sołtys i radna, Dom Kultury w Pile Kościeleckiej, który mieszkańcy odnowili samodzielnie.

Piotr Dusza zauważa jednak, że skala zniszczeń w Krzu jest nieporównywalnie większa – tu nie chodzi o malowanie ścian, ale o wymianę dachu i kapitalny remont, co przekracza możliwości finansowe mieszkańców. Krystyna Jędrysik podkreśla, że stowarzyszenie nie jest w stanie udźwignąć takiego ciężaru finansowego w pojedynkę. Mieszkańcy obawiają się scenariusza, który zrealizował się w Młoszowej. Piotr Dusza przypomniał tamtejszy przypadek obiektu sprzedanego Akademii Górniczo-Hutniczej. Mimo wydania milionów na rewitalizację, mieszkańcy nie mają tam wstępu, a kanclerz uczelni zasłania się trwającymi pracami budowlanymi. Nie tylko budujmy nowe, ale chrońmy to, co mamy – wskazuje Krystyna Jędrysik , twierdzi że istnieją środki w Urzędzie Marszałkowskim na częściowe finansowanie takich inwestycji przez Gminy.

REKLAMA